Czy można zbudować garaż bez pozwolenia?

Tak, garaż można wybudować bez pozwolenia na budowę, o ile inwestycja mieści się w wyjątkach wskazanych w ustawie z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. 1994 Nr 89 poz. 414). Co do zasady roboty budowlane wymagają pozwolenia, jednak art. 29 ustawy – Prawo budowlane przewiduje przypadki, w których wystarcza zgłoszenie. 

Jak sprawdzić, czy na garaż trzeba mieć pozwolenie?

1. Najpierw ustal, jaki garaż chcesz wybudować

Bez pozwolenia na budowę można wznieść tylko taki garaż, który mieści się w wyjątkach wskazanych w art. 29 ust. 1 pkt 14 Prawa budowlanego. Przepis dotyczy garaży wolnostojących. 

Jeżeli planujesz garaż w bryle domu albo dobudowany do istniejącego budynku, trzeba ocenić tę inwestycję według przepisów o budowie, rozbudowie albo nadbudowie obiektu.

2. Potem sprawdź powierzchnię zabudowy

Gdy powierzchnia zabudowy garażu nie przekracza 35 m², wystarczy zgłoszenie. 

Jeżeli planujesz garaż o większej powierzchni, na przykład 50 m² albo 70 m², ten wyjątek nie ma zastosowania. Musisz tu zastosować zasadę z art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego, zgodnie z którą roboty budowlane wymagają pozwolenia na budowę.

3. Policz, ile takich obiektów może stanąć na działce

Art. 29 ust. 1 pkt 14 Prawa budowlanego wprowadza także limit liczby obiektów na działce. Na każde 500 m² powierzchni działki mogą przypadać maksymalnie dwa garaże, wiaty lub parterowe budynki gospodarcze objęte tym przepisem. Po przekroczeniu tego limitu nie można skorzystać z procedury zgłoszenia.

4. Następnie sprawdź plan miejscowy albo warunki zabudowy

Jeżeli planowany garaż narusza miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, decyzję o warunkach zabudowy albo inne przepisy, organ administracji architektoniczno-budowlanej wniesie sprzeciw na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego.

5. Na końcu oceń, czy nie występują dodatkowe okoliczności, które wyłączają zgłoszenie

Pozwolenie na budowę będzie potrzebne także wtedy, gdy inwestycja wymaga zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych albo gdy roboty mają być prowadzone przy obiekcie wpisanym do rejestru zabytków. Wynika to z art. 29 ust. 5a oraz ust. 7 pkt 1 Prawa budowlanego.

Przeczytaj: Garaż blaszany z pomieszczeniem gospodarczym – jak go zbudować i czy można go ubezpieczyć?

Budowa garażu na zgłoszenie jest możliwa wtedy, gdy planowany obiekt mieści się w granicach wyznaczonych przez art. 29 ust. 1 pkt 14 Prawa budowlanego. Chodzi o garaż wolnostojący, parterowy, o powierzchni zabudowy do 35 m², przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m² powierzchni działki. Do limitu tego wlicza się również wiaty oraz inne parterowe budynki gospodarcze o podobnych parametrach.

Trzeba też odróżnić garaż wolnostojący od garażu dobudowanego do domu albo wpisanego w bryłę budynku. Prawo budowlane zalicza do budowy również rozbudowę i nadbudowę, dlatego przy takich inwestycjach nie da się automatycznie korzystać z wyjątku przewidzianego dla wolnostojącego garażu do 35 m². W takiej sytuacji trzeba osobno ocenić zakres robót i właściwy tryb formalny.

Co ważne, w przypadku garażu objętego art. 29 ust. 1 pkt 14 nie ma też obowiązku uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, ale nadal trzeba dopełnić formalności związanych ze zgłoszeniem. Wynika to z art. 28 ust. 1 w związku z art. 29 ust. 1 pkt 14 i art. 30 Prawa budowlanego.

Jak wygląda procedura zgłoszenia budowy garażu?

1. Ustal właściwy urząd

Zgłoszenie składa się do organu administracji architektoniczno-budowlanej. Co do zasady jest nim starosta, a w miastach na prawach powiatu jego zadania wykonuje prezydent miasta. Wojewoda przyjmuje zgłoszenia tylko w sprawach szczególnych, wskazanych w art. 82 ust. 3 i 4 Prawa budowlanego.

2. Przygotuj właściwe formularze

Do zgłoszenia budowy garażu używa się formularza PB-2. Oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane składa się na formularzu PB-5. 

Oba wzory publikuje Główny Urząd Nadzoru Budowlanego, a formularz elektroniczny jest dostępny także w portalu e-Budownictwo.

3. Wypełnij zgłoszenie

Zgodnie z art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego w zgłoszeniu należy określić:

• rodzaj, zakres i sposób wykonywania robót budowlanych,
• miejsce ich prowadzenia,
• planowany termin ich rozpoczęcia.

To właśnie tutaj opisujesz planowaną budowę garażu i datę, od której chcesz rozpocząć roboty.

4. Dołącz wymagane załączniki

Art. 30 ust. 2a Prawa budowlanego wymaga dołączenia oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a zależnie od potrzeb także szkiców lub rysunków oraz pozwoleń, uzgodnień i opinii wymaganych przez przepisy odrębne. 

Dla garażu zgłaszanego na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 14 ustawa nie nakłada obowiązku dołączenia projektu budowlanego. Obowiązek ten dotyczy zgłoszeń wymienionych w art. 29 ust. 1 pkt 1-4, co wynika z art. 30 ust. 4b.

5. Złóż dokumenty w papierze albo przez internet

Art. 30 ust. 4d Prawa budowlanego przewiduje dwie formy zgłoszenia: postać papierową albo dokument elektroniczny złożony za pośrednictwem portalu e-Budownictwo. Jeżeli wybierasz drogę elektroniczną, formularz PB-2 znajdziesz bezpośrednio w rządowym serwisie GUNB.

6. Zrób to przed planowanym terminem rozpoczęcia robót

Zgłoszenie trzeba doręczyć organowi przed datą wskazaną jako początek budowy. Od dnia doręczenia biegnie 21-dniowy termin na wniesienie sprzeciwu. Jeżeli organ nie wniesie sprzeciwu w tym czasie, można rozpocząć budowę garażu.

7. Sprawdź, czy urząd nie wydał zaświadczenia wcześniej

Organ może przed upływem 21 dni wydać zaświadczenie o braku podstaw do wniesienia sprzeciwu. W takim przypadku inwestor może rozpocząć roboty od razu po otrzymaniu tego dokumentu, bez czekania do końca całego terminu.

8. Jeżeli urząd wezwie do uzupełnienia braków, trzeba odpowiedzieć w terminie

Gdy zgłoszenie jest niekompletne, organ wydaje postanowienie o uzupełnieniu dokumentów. Brak reakcji kończy się sprzeciwem w drodze decyzji, a bieg 21-dniowego terminu ulega przerwaniu.

9. Pilnuj terminu rozpoczęcia budowy

Jeżeli nie rozpoczniesz robót przed upływem 3 lat od terminu wskazanego w zgłoszeniu, konieczne będzie ponowne dokonanie zgłoszenia. 

Garaż murowany na zgłoszenie – czy to możliwe?

Tak, garaż murowany bez pozwolenia może zostać wybudowany na zgłoszenie. O tym, czy pozwolenie na budowę jest potrzebne, nie decyduje sama technologia wykonania obiektu. Art. 29 ust. 1 pkt 14 Prawa budowlanego nie wskazuje czy garaż będzie murowany, drewniany czy wykonany w innej technologii. To oznacza, że materiał budowy sam w sobie nie przesądza o obowiązku uzyskania pozwolenia.

Przeczytaj także: Do ilu metrów można wybudować dom bez pozwolenia?

Art. 29 ust. 1 pkt 14 Prawa budowlanego reguluje, do ilu metrów można postawić garaż bez pozwolenia.  Przepisy mówią o powierzchni nieprzekraczającej 35 m². 

Garaż na zgłoszenie – wymiary i ograniczenia

Oprócz tego, że budynek taki nie powinien przekraczać 35 m² powierzchni, to musi on spełniać jeszcze szereg innych wymogów, aby nie było konieczne uzyskanie na niego pozwolenia. Garaż na zgłoszenie powinien także być:

• wolnostojący,
• parterowy,
• usytuowany zgodnie z przepisami techniczno-budowlanymi, co oznacza, że co do zasady garaż należy sytuować:
  • w odległości co najmniej 4 m od granicy działki, jeżeli ściana jest zwrócona do tej granicy oknami lub drzwiami,
  • co najmniej 3 m, jeżeli ściana nie ma okien ani drzwi,
  • w odległości 1,5 m od granicy działki lub bezpośrednio przy niej – ale tylko w przypadkach wskazanych w § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Na przykład, gdy plan miejscowy to przewiduje albo gdy w zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej garaż ma ścianę bez okien i drzwi, długość do 6,5 m oraz wysokość do 3 m.
• objęty limitem liczby takich obiektów na działce, czyli nie więcej niż dwa garaże, wiaty albo parterowe budynki gospodarcze na każde 500 m² powierzchni działki.

Garaż na zgłoszenie – wysokość 

Garaż wolnostojący bez pozwolenia nie może być wyższy niż 3 m tylko wtedy, gdy ma stanąć bezpośrednio przy granicy działki lub w odległości 1,5 m od niej, (zgodnie z § 12 ust. 4 pkt 3 warunków technicznych). 

Jeżeli garaż ma być usytuowany dalej od granicy działki, Prawo budowlane nie wprowadza w art. 29 ust. 1 pkt 14 jednego ogólnego limitu jego wysokości, ale nadal trzeba sprawdzić zgodność inwestycji z planem miejscowym, decyzją o warunkach zabudowy oraz pozostałymi przepisami techniczno-budowlanymi.

Czy garaż 50 m² bez pozwolenia – czy to możliwe?

Nie, garaż o powierzchni zabudowy 50 m² nie mieści się w wyjątku przewidzianym dla garażu na zgłoszenie. W takiej sytuacji trzeba stosować zasadę ogólną z art. 28 ust. 1, czyli uzyskać pozwolenie na budowę.

Pomyłki wynikają z błędnej interpretacji art. 29 ust. 1 pkt 16, który odnosi się do wolnostojących, parterowych budynków rekreacji indywidualnej. Dopuszcza on w pewnych przypadkach powierzchnię powyżej 35 m², ale nie więcej niż 70 m², przy rozpiętości elementów konstrukcyjnych do 6 m i wysięgu wsporników do 2 m. Przepis ten nie ma zastosowania do garaży!

Czy garaż 70 m² bez pozwolenia – czy to możliwe?

Również garaż wolnostojący o powierzchni 70 m² będzie wymagał wystąpienia o pozwolenie na budowę. 

W przypadku stawiania garażu wolnostojącego wiesz już, że bryła nie powinna przekroczyć powierzchni 35 m², jeżeli nie chcesz przechodzić przez procedurę uzyskiwania pozwolenia na budowę. 

Inaczej sytuacja wygląda w przypadku garażu stanowiącego część domu lub dobudowanego do istniejącej bryły. Uproszczone przepisy dotyczą wyłącznie obiektów wolnostojących, co wyklucza garaże zintegrowane z budynkiem mieszkalnym.

Dobudowa garażu do domu bez pozwolenia – czy to możliwe?

Zasadniczo nie jest to możliwe. Jeżeli garaż ma powstać poprzez dobudowanie nowej części do domu jednorodzinnego, mamy do czynienia z rozbudową obiektu. Art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego zalicza rozbudowę do budowy, a art. 29 ust. 1 pkt 14 dotyczy wyłącznie garażu wolnostojącego. Z tego powodu dobudowa garażu do domu co do zasady wymaga pozwolenia na budowę.

Trzeba jednak odróżnić dobudowę od przebudowy istniejącego domu. Jeżeli inwestor nie powiększa budynku, lecz ingeruje w istniejącą substancję budynku mieszkalnego jednorodzinnego, zastosowanie może mieć art. 29 ust. 3 pkt 1 lit. a Prawa budowlanego. 

Przepis ten pozwala wykonać na zgłoszenie przebudowę przegród zewnętrznych oraz elementów konstrukcyjnych budynku mieszkalnego jednorodzinnego, o ile nie zwiększa ona obszaru oddziaływania obiektu poza działkę, na której budynek jest usytuowany. Należy jednak pamiętać, że dotyczy to wyłącznie przebudowy, a nie dobudowy nowej części domu.

Dobudówka do garażu 

Dobudówka do garażu co do zasady wymaga pozwolenia na budowę. Powód jest ten sam: jeżeli do istniejącego garażu dochodzi nowa część, mamy do czynienia z rozbudową obiektu budowlanego, a więc z budową w rozumieniu art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego. Taki przypadek nie został wymieniony w art. 29 ust. 1 pkt 14, który odnosi się do budowy wolnostojącego garażu, a nie do powiększania już istniejącego obiektu.

Inaczej należy ocenić roboty, które nie zwiększają powierzchni zabudowy, wysokości, długości ani szerokości garażu. Zgodnie z art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego przebudowa polega na zmianie parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu, ale bez zmiany jego charakterystycznych parametrów, takich jak kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość czy liczba kondygnacji. Dla obiektów wymienionych w art. 29 ust. 1 pkt 14 ustawa przewiduje, że sama przebudowa nie wymaga ani pozwolenia, ani zgłoszenia.

Garaż z wiatą bez pozwolenia 

Garaż z wiatą bez pozwolenia może być dopuszczalny, ale tylko wtedy, gdy projekt nadal mieści się w katalogu z art. 29 ust. 1 pkt 14 Prawa budowlanego. Przepis ten obejmuje osobno garaże i wiaty jako obiekty wolnostojące o powierzchni zabudowy do 35 m², a ich łączna liczba na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m² powierzchni działki.

Trzeba jednak bardzo uważać na kwalifikację takiego obiektu. Główny Urząd Nadzoru Budowlanego wyjaśnia, że wiata to obiekt z dachem opartym na słupach, który może mieć lekkie ściany, ale nie może być zabudowany ze wszystkich stron. Z tego wynika, że garaż z wiatą można zwykle zrealizować bez pozwolenia wtedy, gdy garaż i wiata pozostają odrębnymi obiektami albo gdy część otwarta rzeczywiście zachowuje cechy wiaty. Jeżeli natomiast całość tworzy jeden zamknięty budynek, sama nazwa użyta przez producenta nie przesądza jeszcze o tym, że inwestycja mieści się w wyjątku z art. 29 ust. 1 pkt 14.

GUNB podkreśla, że kwalifikacja wiaty wymaga każdorazowo oceny organów, dlatego przy garażu z wiatą warto sprawdzić jeszcze przed zgłoszeniem, czy urząd potraktuje inwestycję jako garaż i wiatę, czy jako jeden budynek wykraczający poza uproszczony tryb.

Opłata skarbowa za wydanie decyzji wynosi 48 zł. Taka stawka dotyczy pozwolenia na budowę innego budynku i wynika z załącznika do ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (Dz. U. 2006 Nr 225 poz. 1635). Jeżeli inwestor działa przez pełnomocnika, trzeba doliczyć jeszcze 17 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.

Nieco inaczej wygląda to przy przebudowie, remoncie albo wznowieniu robót budowlanych. W takich przypadkach opłata wynosi 50% stawki podstawowej, więc przy garażu będzie to 24 zł. Dla samej budowy nowego garażu stosuje się jednak stawkę podstawową, a nie obniżoną. 

Do wniosku o pozwolenie na budowę trzeba dołączyć m.in. projekt zagospodarowania działki lub terenu oraz projekt architektoniczno-budowlany, a także oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i – gdy to konieczne – decyzję o warunkach zabudowy. Oznacza to, że poza opłatą urzędową trzeba doliczyć także koszt dokumentacji projektowej, a czasem również dodatkowych uzgodnień. Tych wydatków nie da się wskazać jedną stawką dla całego kraju, bo zależą od zakresu inwestycji, lokalizacji i stawek projektanta.

Ubezpieczając dom jednorodzinny w LINK4, czy to od pożaru i innych zdarzeń losowych, czy to od wszystkich zdarzeń, poza wyjątkami wyłączonymi z ochrony możesz rozszerzyć ochronę ubezpieczeniową także o budynki gospodarcze położone na działce, na której postawiony jest dom.

Takim budynkiem jest np. garaż wolnostojący. Aby podlegał on ubezpieczeniu, budynek taki musi być trwale związany z gruntem i wykorzystywany do celów innych niż mieszkaniowe. Jeżeli chcesz, aby wyposażenie Twojego garażu było objęte ubezpieczeniem od kradzieży z włamaniem i rabunku, musisz pamiętać o ubezpieczeniu ruchomości domowych i o odpowiednich zabezpieczeniach. Drzwi zewnętrzne prowadzące do garażu wolnostojącego muszą być zamknięte na przynajmniej jeden wielozastawkowy zamek lub kłódkę wielozastawkową. Ubezpieczamy także garaż pozostający w bryle domu. 

Wybierz zakres ubezpieczenia mienia w LINK4, który odpowiada Twoim potrzebom!

Przeczytaj również: Jak zadbać o bezpieczeństwo w domu? Podpowiadamy!

Budowa garażu o powierzchni do 35 m² w trybie zgłoszenia to znaczne ułatwienie, które pozwala na szybką realizację inwestycji bez konieczności opracowywania pełnego projektu budowlanego. Należy jednak pamiętać, że każdy taki obiekt musi być zgodny z Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego oraz spełniać wymogi dotyczące odległości od granic działki.

Ubezpiecz dom oraz garaż znajdujący się na posesji, na której znajduje się dom jednorodzinny. Ubezpieczenie nieruchomości w LINK4 możesz wykupić na jeden z 3 wygodnych sposobów:

• online – przez nasz wygodny kalkulator, 
• telefonicznie – dzwoniąc pod numer 22 444 44 79, 
• stacjonarnie u agenta współpracującego z LINK4. 

Szczegółowe informacje o produktach, limitach i wyłączeniach, a także OWU dostępne są na stronie www.link4.pl.

Czy garaż 35 m² można postawić bez pozwolenia?

Tak, budowa wolnostojącego i parterowego garażu o powierzchni zabudowy do 35 m² nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Masz jednak obowiązek zgłoszenia planowanych prac do właściwego urzędu co najmniej 21 dni przed ich rozpoczęciem.

Czy garaż bez zgłoszenia jest legalny?

Postawienie garażu bez dopełnienia formalności, takich jak zgłoszenie lub uzyskanie pozwolenia, jest uznawane za samowolę budowlaną. Nawet jeśli obiekt spełnia kryteria metrażowe (do 35 m²) i nie potrzebuje pozwolenia, brak doręczenia zgłoszenia przed terminem rozpoczęcia robót może skutkować koniecznością legalizacji lub nakazem rozbiórki.

Czy garaż murowany wymaga pozwolenia na budowę?

Technologia wykonania nie determinuje konieczności uzyskania pozwolenia – garaż murowany może zostać wybudowany na zgłoszenie, o ile jest wolnostojący, parterowy i nie przekracza 35 m² powierzchni. Najważniejsze są parametry techniczne i metraż obiektu, a nie materiał, z którego został wzniesiony (cegła, drewno czy metal).

Ile garaży można postawić na jednej działce bez pozwolenia?

Zgodnie z przepisami, na każde 500 m² powierzchni działki mogą przypadać maksymalnie dwa obiekty budowane na zgłoszenie, takie jak garaże, wiaty czy budynki gospodarcze. Przekroczenie tego limitu ilościowego na danej powierzchni gruntu wymaga uzyskania standardowego pozwolenia na budowę dla każdego kolejnego obiektu.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, Dz. U. 1994 Nr 89 poz. 414, https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU19940890414/U/D19940414Lj.pdf,
2. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, Dz.U. 2002 nr 75 poz. 690, https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20020750690/O/D20020690.pdf
3. Ustawa z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej, Dz. U. 2006 Nr 225 poz. 1635, https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20062251635/U/D20061635Lj.pdf
4. Ciekawe interpretacje GUNB - pojęcie wiaty i jej budowa, https://www.gov.pl/web/gunb/ciekawe-interpretacje-gunb--pojecie-wiaty-i-jej-budowa